จาก E numbers สู่ H numbers (Part I)

ระบบรหัสสารเคมี (database) ที่ใช้ในอุตสาหกรรมอาหาร จำพวกวัตถุเจือปนอาหาร เป็นระบบที่จัดทำขึ้นโดยแบ่งหมวดหมู่ตามลักษณะการใช้งานของสารเคมีแต่ละชนิด เพื่อให้ง่ายต่อความเข้าใจและสะดวกในการนำไปใช้ประโยชน์ ระบบรหัสสารเคมีที่กล่าวถึงนี้คือ E number กำเนิดขึ้นครั้งแรกโดยคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญ (expert committee) เพื่อกำหนดกฎเกณฑ์ในการใช้ เช่น วัตถุประสงค์การใช้งาน และปริมาณการใช้สำหรับรหัสสารแต่ละรายการ เพื่อไม่ให้เกิดผลเสียอันเนื่องมาจากการใช้ที่ผิดวิธี หรือ ผิดวัตถุประสงค์ โดยมีรายละเอียดการใช้งานตามระบุในมาตรฐาน codex ซึ่งข้อมูลมีการปรับปรุงให้เหมาะสม และทันสมัยอยู่เสมอสำหรับอุตสาหกรรมฮาลาล ข้อจำกัดของการใช้ประโยชน์จากรหัสสารเคมีตามระบบ E numbers นี้คือความซับซ้อนของกระบวนการ และแหล่งที่มาของรหัสสารเคมีแต่ละตัว การใช้ประโยชน์จากระบบฐานข้อมูลดังกล่าวจึงทำได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ ต้องใช้กระบวนการทางห้องปฏิบัติการเป็นเครื่องมือช่วยยืนยันอีกทางหนึ่ง ทำให้ผู้ประกอบการสูญเสียเวลา และค่าใช้จ่ายมากขึ้น ส่งผลให้ความสามารถในการแข่งขันเชิงต้นทุนของสินค้าฮาลาลไม่เป็นที่ได้เปรียบเมื่อเทียบกับสินค้าประเภทเดียวกันที่ไม่มีการรับรองฮาลาล
ศูนย์วิทยาศาสตร์ฮาลาล นำโดย รศ.ดร.วินัย ดะห์ลัน ได้มีโอกาสประชุมร่วมหารือกับนักวิทยาศาสตร์ และนักวิชาการจากหลายประเทศ อาทิเช่น ปากีสถาน มาเลเซีย อินโดนีเซีย ในการประชุม ณ ประเทศปากีสถาน เมื่อปี พ.ศ. 2555 ที่ประชุมต่างมีความเห็นไปในทิศทางเดียวกันถึงความจำเป็นในการจัดทำระบบรหัสสารเคมีฮาลาลเพื่ออำนวยความสะดวกให้กับอุตสาหกรรมฮาลาล และทำให้สามารถแข่งขันได้ในเชิงต้นทุน ทั้งยังมีความได้เปรียบในเชิงมาตรฐานและคุณภาพแนวความคิดในการจัดทำฐานข้อมูลรหัสสารเคมีฮาลาลถูกนำเสนอและได้รับอนุมัติในที่ประชุมคณะทำงานด้านฮาลาล IMT-GT ในปีถัดมาโดยศวฮ. ในนามผู้แทนประเทศไทย ภายใต้โครงการ “Identification of Query Raw materials for Assuring Halalness; IQRAH” และได้เริ่มต้นโครงการนับแต่ปีนั้นเป็นต้นมา

เขียนโดย นางสาวเกษินี เกตุเลขา นักวิจัย ศูนย์วิทยาศาสตร์ฮาลาล จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย